Taş duvar örme

Bir tartışmanın ortasındasınız. Sen konuştukça o susuyor. Gözlerini kaçırıyor, telefonunu eline alıyor ya da kollarını kavuşturup bir noktaya bakıyor. "Bir şey söylesene!" diyorsun, sesin yükseliyor. Cevap yok. Sanki karşında bir insan değil, bir duvar var.

Buna taş duvar örme deniyor; İngilizcede stonewalling. Tartışma sırasında içine kapanmak, cevap vermemek, konuşmayı sürdürmeyi bırakmak. İlişki araştırmacısı John Gottman, bunu ilişkileri en çok yıpratan dört iletişim örüntüsünden biri olarak tanımlıyor. Diğer üçü eleştiri, küçümseme ve savunmacılık. Bu dört örüntüyü Mahşerin dört atlısı yazımda ayrıntılı anlattım.

Dışarıdan soğukluk, içeride fırtına

Taş duvar ören kişi çoğu zaman umursamaz görünür. Oysa içeride genellikle tam tersi olur. Kalp hızlanır, beden alarm durumuna geçer, zihin dolup taşar. Gottman buna "taşma" diyor: Duygular o kadar yoğunlaşır ki kişi düşünemez, konuşamaz, tek istediği o ortamdan çıkmaktır. Susmak, kendini korumanın en kaba yoludur.

Duygulardan uzak durmayı öğrenmiş biri için bu daha da kolaydır (duygusal kaçınma). Yakınlık arttığında geri çekilme eğilimi olanlarda da sık görülür (kaçıngan bağlanma).

Karşı tarafta ne olur?

Duvarla konuşan kişi için bu çok yorucudur. Görülmediğini, değersiz olduğunu hisseder. Çoğu zaman sesini yükseltir, peşinden gider, daha sert cümleler kurar. Bu da diğerini daha çok kapatır. Böylece bir kısır döngü oluşur: Biri ne kadar üstüne giderse, diğeri o kadar duvar örer.

Taş duvar örmek bilerek yapılan bir ceza da olabilir: günlerce konuşmamak, cezalandırmak için susmak. Bu, pasif-agresifliğe yakın başka bir şeydir ve konuşulması gerekir.

Duvar yerine mola

Gottman'ın önerisi basit: Taşmaya başladığını fark ettiğinde susmak yerine mola istemek. "Şu an çok doldum, yirmi dakika ara verelim, sonra konuşalım." Önemli olan molanın bir dönüşü olması. O sırada kendini sakinleştirecek bir şey yapmak: yürümek, nefes almak, müzik dinlemek. Kafanda tartışmayı sürdürmemek.

Siz de çift olarak tartışmalarınızda hangi örüntülerin öne çıktığını merak ediyorsanız, İlişki uyum ölçeği birlikte doldurabileceğiniz bir araç. Bu konularda nasıl çalıştığımı Çift terapisi sayfasında anlattım.

Sık sorulan sorular

Taş duvar örmek ne demek?

Tartışma sırasında susup içine kapanmak, cevap vermemek ve konuşmayı sürdürmeyi bırakmak. İngilizcede "stonewalling" olarak biliniyor.

Taş duvar ören kişi umursamıyor mu?

Çoğu zaman tam tersi. Taş duvar ören kişi genellikle duygusal olarak taşmış durumdadır; susmak, o yoğunluktan kaçmanın bir yoludur. Ama karşı taraf bunu umursamazlık olarak yaşar.

Partnerim tartışmada susup kapanıyorsa ne yapabilirim?

Üstüne gitmek genellikle duvarı kalınlaştırır. Mola verip daha sakin bir zamanda konuşmak üzerine anlaşmak, ikiniz için de daha iyi işler.