Yeni: Mehmet Durmuş'un Çağın Kavramları Ansiklopedisi yayında Okumaya başla

Psikoloji Sözlüğü

Throning

İngilizce: Throning

Bir arkadaşın yeni biriyle görüşmeye başladı. Sorduğunda ilk anlattığı şeyler şunlar: Kim olduğu, ne iş yaptığı, kimleri tanıdığı, hangi davetlere çağrıldığı. Ona dair nasıl hissettiğini anlatmıyor; onun yanında nasıl göründüğünü anlatıyor.

Buna throning deniyor. İngilizce throne, yani "taht" kelimesinden geliyor; birini kendini tahta çıkaracak bir basamak gibi seçmek. Bir partneri sevgiden çok, onun sosyal çevresi, ünü ve itibarı sayesinde yükselmek için tercih etmek. Gündelik bir flört terimi; 2024 sonlarında yayılmaya başladı (Fortune).

Para için değil, statü için

Throning'i eski "paragöz" kavramından ayıran şey, odağın paradan çok statüde olması. Kişi bir partnerin cüzdanından çok onun çevresini, takipçilerini, girdiği ortamları, kapı açabilecek tanıdıklarını önemsiyor. İlişki bir tür sosyal yatırım gibi görülüyor.

Bu, sosyal medya çağının bir ürünü. Hayatlarımız sürekli sergilendiği, başkalarıyla kıyaslandığı (sosyal kıyaslama) bir dünyada, yanındaki kişi de vitrinin bir parçasına dönüşebiliyor.

Her zaman kötü mü?

Biraz dürüst olalım: Hemen hepimiz partner seçerken bazı şeylere bakarız. Hırslı, başarılı, sevdiğimiz bir çevresi olan birini çekici bulmak çok insani. Hatta birbirini besleyen, birbirine kapı açan çiftler de var. Sorun, statünün ilişkinin tek amacına dönüştüğü yerde başlıyor.

Çünkü bir insanı bir araç gibi görmek, ona aslında hiç tam olarak bakmamak demek. Ve böyle ilişkiler çoğu zaman sarsılmaya açık. Statü değiştiğinde, beklenen kapılar açılmadığında ya da biri gerçekte değil, sadece sahip olduğu şeyler yüzünden sevildiğini fark ettiğinde, ilişkinin zemini kayabiliyor. Kimseyi bir taht gibi kullanmadan, kim olduğu için sevilmek ve sevmek, çok daha sağlam bir temel.

Kendine sorman gerekebilir

Bir ilişkiye başlarken şu soruları kendine sormak iyi gelebilir: "Bu kişiyi, kimseyle tanıştırmasa da, hiçbir ortama götürmese de yine ister miydim? Onunla baş başayken nasıl hissediyorum?" Cevaplar, ilişkinin neye dayandığını gösterir.

İlişkilerinde sürekli bir vitrin kaygısı taşıdığını, kendini ancak birinin yanında değerli hissettiğini fark ediyorsan, bunu konuşmak iyi gelebilir. Bu konularda nasıl çalıştığımı İlişkiler ve bağlanma sayfasında anlattım.

Sık sorulan sorular

Throning ne demek?

Birlikte olduğun kişiyi sevgiden çok, onun sosyal çevresi, ünü ve itibarı sayesinde yükselmek için seçmek. İngilizce throne (taht) kelimesinden geliyor.

Throning ile paragözlük aynı şey mi?

Değil. Paragözlük daha çok paraya odaklanır; throning ise statüye, tanınırlığa ve sosyal çevreye.

Throning bir kırmızı bayrak mı?

Statü ilişkinin tek amacıysa evet, sağlam bir zemin değil. Ama bir partnerin başarısını ve çevresini çekici bulmak tek başına sorun değil; önemli olan, ilişkinin kişinin kendisine dayanıp dayanmadığı.

Konuşmak istersen buradayım.

İlk mesajında ne yaşadığını uzun uzun anlatman gerekmiyor. Kısa bir merhaba yeterli; uygun görüşme saatlerini ve sürecin nasıl işlediğini birlikte netleştiririz.