Trauma dumping (dert boşaltma)

Trauma dumping (Türkçede "dert boşaltma" ya da "travma boşaltma"), karşıdakinin hazır olup olmadığına, zamanın ve yerin uygun olup olmadığına bakmadan, ağır ve zorlayıcı yaşantıları tek taraflı ve yoğun biçimde paylaşmaktır. Örneğin bir iş arkadaşıyla sıradan bir öğle yemeğinde ayrıntılı bir travmayı anlatmak ya da her sohbeti kendi sorunlarına çevirmek.

Trauma dumping klinik bir terim değildir. Cleveland Clinic'in değerlendirmesine göre bu, zor duyguların dinleyene zarar verecek biçimde paylaşılmasını anlatan gündelik bir ifadedir. Çoğu zaman kötü bir niyet taşımaz, taşınamayan bir yükün dışa taşmasıdır.

Dertleşmekten farkı ne?

Dertleşmek (venting) sağlıklı ve iyi gelen bir paylaşımdır. Fark şuralarda belirginleşir:

• Karşılıklılık: Dertleşmede iki taraf da konuşur. Dert boşaltmada konuşma tek yönlüdür.
• Rıza: Dertleşmeden önce çoğu zaman "Bir şey anlatabilir miyim?" diye sorulur. Dert boşaltmada karşıdakinin hazır olup olmadığına bakılmaz.
• Zaman ve yer: Dertleşme uygun bir anı kollar. Dert boşaltma her an, her ortamda olabilir.
• Yön: Dertleşme rahatlamaya ya da bir çözüme doğru ilerler. Dert boşaltmada aynı konu dönüp durur (ruminasyon).

Floodlighting'den farkı

Floodlighting, yeni bir ilişkide hızla yakınlık kurmak için çok kişisel şeyleri erken paylaşmaktır. Amaç bağ kurmaktır. Trauma dumping ise herhangi bir ilişkide, çoğu zaman bir amaç gözetmeden, yükün taşmasıdır. İkisinde de karşı taraf kendini bunalmış hissedebilir.

Neden yaparız?

• Uzun süre içinde biriken bir yükün başka bir çıkışı olmaması
• Yalnızlık ve dinlenmeye duyulan derin ihtiyaç
• Duygularını düzenlemekte zorlanmak
• Dinleyen birini bulunca, o anı kaçırmama isteği

Dinleyen tarafsan

Sürekli dert dinleyen kişi de yorulur. Sevdiğin birini dinlemek değerlidir, ama kendi sınırlarını korumak da bir o kadar önemlidir (sınır koymak). "Seni dinlemek istiyorum, ama şu an buna gücüm yok. Akşam konuşalım mı?" demek ilişkiyi korur. Herkesin yükünü taşımaya çalışmak ise zamanla seni tüketebilir (insanları memnun etme).

Sağlıklı paylaşım için

• Anlatmadan önce sor: "Şu an biraz dertleşebilir miyiz?"
• Karşı tarafa da alan bırak, onun nasıl olduğunu da sor.
• Çok ağır yükler için doğru adres bir arkadaş değil, bir uzman olabilir.

Ne zaman destek almak iyi gelir?

İçinde taşıdıklarını anlatacak bir yer bulamıyorsan, aynı yaşantılar zihninden çıkmıyorsa ya da paylaştıktan sonra rahatlamak yerine daha da ağırlaşıyorsan, bunu bir uzmanla konuşmak iyi gelebilir. Terapi, bu yükleri güvenli bir ortamda, acele etmeden ele almanın yeridir. Travma ve zor yaşantılar sayfamızda bu konuda nasıl çalıştığımızı anlattık.

Sık sorulan sorular

Trauma dumping ne demek?

Karşıdakinin hazır olup olmadığına bakmadan, ağır ve zorlayıcı yaşantıları tek taraflı ve yoğun biçimde paylaşmaktır. Türkçede dert boşaltma olarak da anılır.

Dertleşmek ile trauma dumping arasındaki fark nedir?

Dertleşme karşılıklı, rızaya dayalı ve uygun bir zamanda yapılan bir paylaşımdır. Trauma dumping ise tek yönlüdür, karşı tarafın hazır olup olmadığına bakılmaz ve çoğu zaman aynı konu dönüp durur.

Sürekli dert dinlemek beni yoruyorsa ne yapmalıyım?

Sevdiğin birini dinlemek değerlidir, ama kendi sınırlarını korumak da önemlidir. Şu an dinleyecek gücün olmadığını nazikçe söylemek ve başka bir zaman önermek ilişkiyi korur.