Tükenmişlik sendromu

Tükenmişlik (burnout), uzun süre başarılı biçimde yönetilemeyen stresin ardından ortaya çıkan bir fiziksel ve duygusal bitkinlik hâlidir. Kavram 1970'lerde psikolog Herbert Freudenberger tarafından kullanılmaya başlandı; Christina Maslach'ın çalışmalarıyla bugünkü üç boyutlu tanımına kavuştu.

Dünya Sağlık Örgütü, ICD-11 sınıflamasında tükenmişliği bir hastalık olarak değil, iş bağlamına özgü bir fenomen olarak tanımlar.

Üç boyutu

1. Enerji tükenmesi: Dinlenmeyle geçmeyen bir yorgunluk.
2. Duygusal uzaklaşma: İşe ve insanlara karşı soğukluk, alaycılık, ilgisizlik.
3. Yetersizlik hissi: Yapılan işin bir değeri olmadığı ya da ne kadar çalışılsa da yetişilemediği hissi.

Depresyondan farkı nedir?

Tükenmişlik ve depresyon birbiriyle örtüşebilir. Genel olarak tükenmişlik belirli bir alanla (çoğunlukla iş) bağlantılıdır ve o alandan uzaklaşıldığında bir miktar hafifleyebilir. Depresyon ise hayatın genelini etkiler. Belirtiler uzun sürüyor ve ağırlaşıyorsa, ayrımı bir uzmanla yapmak önemlidir.

Kendini nasıl değerlendirebilirsin?

Tükenmişlik göstergesi, bu üç boyutta kendine dair bir fikir edinmen için hazırlandı. Daha ayrıntılı bilgi için tükenmişlik ve iş stresi sayfasına göz atabilirsin.